Öğretim Yöntemleri

Yöntem kavramı, bugüne kadar farklı şekillerde tanımlanmıştır. Yöntem, bir sorunu çözmek, bir deneyi sonuçlandırmak, bir konuyu öğrenmek veya öğretmek gibi amaçlara ulaşmak için bilinçli olarak seçilen ve izlenen düzenli yoldur. Seçilen yöntemin en doğru, en kolay ve en kısa zamanda amaca ulaşmamıza yardım etmesi gerekir.

Öğretim yöntemleri değişik şekillerde sınıflanmaktadır. Gelişme açısından farkları belirlemek amacıyla yöntemler geleneksel ve çağdaş olmak üzere iki grupta incelenmektedir.

Geleneksel öğretim yöntemlerinde, bütün faaliyetler öğretmenin merkezde olduğu görüşüne göre biçimlendirilmiştir. Bu yöntemlerde öğretmen aktif, öğrenci pasif alıcı durumundadır. ABütün roller öğretmende toplanmıştır. Grup halinde öğretim söz konusudur. Sınıfta sözel etkileşim büyük ağırlık taşır. Çağdaş öğretim sistemlerinde ise öğrenci aktif durumdadır. Öğretim sözel semboller yerine görsel olarak yapılır.

Daha çok yaparak, yaşayarak öğrenme vardır. Öğretmenin görevleri de, öğrencinin öğrenmesini kolaylaştırma, öğrenciye rehberlik etme, öğrenciyi sürekli güdülemeyle yükümlüdür. Öğrenciye ne sunulduğuyla ilgilenmek yerine öğrencinin ne yaptığı daha önem kazanmıştır. Çağdaş öğretim yöntemleriyle, öğrencinin kendi kendine öğrenmesini, zamanını kendine göre ayarlamasını ve öğrenme kaynağı ile doğrudan doğruya etkileşime girmesi sağlanmaya çalışılmaktadır. Bilgisayar ve iletişim teknolojilerinde ki hızlı ilerleme sonucunda öğrencinin birincil bilgiye kendi ulaşması ve yapılandırması önem kazanmaktadır. Bu tip yaklaşımlarda öğretmen öğrenciye kaynak ve yol gösteren bir rehber konumundadır.

Yöntem seçimi, öğrenme öğretme sürecinde öğrencilerde istendik davranışlar kazandırmada büyük öneme sahiptir. Öğrencilerle etkili bir iletişim muhtevaya uygun bir yöntem seçimiyle başarılabilir. Yöntem seçiminde başarı sağlanması için ayrıca, öğrencinin bilişsel ve duyuşsal giriş davranışları, zihinsel gelişim seviyesi, motivasyon düzeyi dikkate alınmalıdır. Yöntem seçiminde araştırma sonuçlarından faydalanılarak hangi yöntemin hangi seviye ve konuda başarılı olduğu göz önüne alınarak yöntem seçimi yapılmalıdır.

 

Yöntem seçimini etkileyen bazı faktörler aşağıda sıralanmıştır (Demirel, 1997):

  1. Ulaşılacak hedefler: Öğrencide geliştirilmek istenen nitelikler kullanılacak öğretim yöntemini etkiler.

Şöyle ki dersin amacı o dersin hangi yöntemle işlenmesi gerektiğini belirler. Örneğin duyuşsal davranışların geliştirilmesi amaçlanan bir derste rol oynama ve örnek olay incelemesi gibi yöntemlerin kullanılması beklenir. Bilişsel alanda kavrama seviyesinde kazandırılacak bir davranış için farklı analiz seviyesinde kazandırılacak bir davranış için farklı öğretim yöntemlerine ihtiyaç vardır.

  1. Öğretmenin yöntem konusundaki becerisi: Öğretmenler kişilik yapılarına göre bazı yöntemlere daha yatkındırlar. Öğretmen kendini geliştirerek konunun yapısına göre yöntem seçmelidir. Öğretmenin iletişim becerisi, değerleri yöntem konusundaki becerisini ortaya koyar.
  2. İçeriğin yapısı: Bazı konular bazı yöntemlerle işlenmeye daha uygun görünmektedir. Beden eğitimi dersi için gösteri, tarih dersi için ise anlatım yöntemi daha uygun görünmektedir.
  3. Süre, maliyet: Maliyet ve süre yöntem seçimini etkileyebilir. Anlatım ve soru cevap için ek
    bir maliyete gerek yokken gezi gözlem türü bir yöntem için para gerekebilir. Bazı yöntemler daha fazla süre ister. Örneğin grup tartışması yaparken programda verilen süre göz önüne alınmalıdır.
  4. Kullanım kolaylığı: Öğretim yöntemlerinden bazıları ekstra çalışma gerektirir. Bu durum ise öğretmenin zorlanmasına neden olur. Öğretmenler kolay yöntemleri kullanma eğilimindedirler.
  5. Öğrenci sayısı, derslik ve büyüklüğü: Modern öğretim yöntemlerinin uygulanması için sınıflarda öğrenci mevcudunun düşük olması gerekir. 10-15 kişiden oluşan sınıflarda rol oynama, örnek olay
  6. Anlatım Yöntemi
  7. Örnek Olay Yöntemi
  8. Problem Çözme Yöntemi
  9. Tartışma Yöntemi
  10. Gösteri Yöntemi incelemesi gibi yöntemler uygulanabilir. Sayı arttıkça daha klasik yöntemler kullanmak zorunluluğu oluşur. Dersliklerin yapısı sıraların dağılışı da yöntemleri etkilemektedir.
  1. Öğrencilerin hazır bulunuşluk düzeyi: Öğrencinin konu hakkındaki bilgi seviyesi seçilecek öğretim yöntemini etkiler. Konu hakkında hiç bilgi sahibi olmayan grupta tartışma yöntemi amacına tam ulaşamaz. Etkin bir öğretimde yöntem zenginliğine gitmek, artık evrensel bir konu olmuştur. Çünkü eğitim alanında yapılan araştırmalar göstermiştir ki sınıf içerisinde bulunan öğrencilerin öğrenme sitilleri ve yöntemleri farklıdır.

Ayrıca dersin konusuna bağlı olarak ta farklı zamanlarda farklı yöntemler kullanmak gerekli olabilir. Öğretmen bir ders saatinde bir gösteri yöntemiyle başlayıp soru-cevap ile devam ederek tartışma yöntemiyle dersini tamamlayabilir. Öğretmen öğretim yöntemleri konusunda yetişmiş olmalı ve sınıf atmosferine bağlı olarak yeni yöntemler kullanmalıdır. Öğretmenin niçin farklı yöntemler kullanması gerektiğini şu şekilde sıralanmıştır.

  1. Her öğrencinin aynı yöntemle öğrenmesi mümkün değildir.
  2. Her yöntem her öğrencinin ilgisini eşit düzeyde çekmez.
  3. Tek bir yöntem tek başına bütün konulara uygun değildir.
  4. Bir öğretim yöntemi belirlenen bütün hedeflere ulaşmayı sağlamada yeterli değildir.

Etkili bir öğretim için öğretmen dersin hedeflerini ve yapısını göz önüne alarak uygun olan öğretim yöntem ve tekniğini kullanmalıdır. Şimdi bu yöntemlerin özelliklerini, nasıl ve nerede kullanılması gerektiğini, en iyi kullanım için rehber ilkeleri, yararlarını ve sınırlılıklarını sırası ile inceleyelim.

Forumtartisma

Forumtartisma

Forum tartisma sitesini zirveye taşımak istiyorum bana yardımcı olunuz.

Bir Cevap Yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir